Showing posts with label dây rốn. Show all posts
Showing posts with label dây rốn. Show all posts

Friday, November 29, 2013

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ

9 tháng 10 ngày là giai đoạn thai nhi trải qua quá trình phát triển từ phôi thai để trở thành một con người hoàn chỉnh. Trong quá trình này, có rất nhiều điều thú vị đã xảy ra.

1. Hậu môn "mọc ra" đầu tiên

Bạn đã bao giờ tự hỏi bộ phận nào của thai nhi phát triển đầu tiên hay chưa - não bộ, trái tim hay bộ phận sinh dục…? Tất cả đều không đúng, bởi câu trả lời chính là hậu môn.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 1
  

Dưới góc nhìn khoa học, con người cùng với các loài hải sâm, nhím... thuộc nhóm động vật có miệng thứ sinh được gọi là deuterostome. Bản thân thuật ngữ trên xuất phát từ tiếng Hy Lạp cổ, có nghĩa là "cái miệng thứ hai". Cái tên này khái quát đặc điểm chung của nhóm sinh vật trên, bao gồm cả con người - đó là khi còn là phôi thai, hậu môn hình thành trước tiên.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 2
  

Cụ thể ở người, trong giai đoạn đầu tiên, phôi thai hình thành một dạng túi, cho phép các tế bào bên trong di chuyển, phát triển gọi là gastrula. Sau đó, tại mép của chiếc túi này, các tế bào dần hình thành nên lỗ hậu môn, rồi mới tới miệng ở mép túi đối diện.

2. Ngủ rất nhiều... cả khi chưa có mí mắt

Giấc ngủ là một trong những bản năng tự nhiên của con người. Một ngày người trưởng thành cũng chỉ ngủ khoảng 8 tiếng để đảm bảo sức khỏe. Thế nhưng, thai nhi trong bụng mẹ thì khác. Bất chấp ánh sáng, các bé vẫn có thể ngủ và ngủ rất nhiều dù cho chưa hề có mí mắt.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 3
  

Trên thực tế, theo dõi quá trình phát triển của thai nhi, các nhà khoa học phát hiện ra rằng, ở cuối tuần thứ 12 của thai nhi, mắt em bé đã gần như phát triển đầy đủ chức năng.

Trong khi đó, phải tới tháng thứ 5 (tuần thứ 20), mí mắt mới bắt đầu xuất hiện. Rõ ràng, em bé không thể nhắm mắt suốt gần 2 tháng liền. Tuy nhiên, các bé vẫn có thể ngủ và thời gian ngủ càng ngày càng tăng dần.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 4
  

Tới tuần thứ 32 của thai kỳ, thời gian ngủ tăng lên tới mức kỷ lục. Giới chuyên gia đã rất ngạc nhiên khi biết rằng, các bé ngủ tới 90 - 95% thời gian thay vì chơi đùa với dây rốn, nhào lộn trong nước ối hay mút tay... Trong đó, có những lúc, bé chìm trong giấc ngủ sâu, nhưng cũng có những giấc ngủ REM - trạng thái ngủ mắt đảo liên tục giống như người lớn vậy.

3. Ruột để ngoài da

Câu thành ngữ trên có lẽ sẽ chính xác về nghĩa đen nếu xem xét quá trình phát triển của một thai nhi. Ít ai biết rằng, ruột của một đứa trẻ lại phát triển ở ngoài cơ thể của chúng.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 5
  

Vào tuần thứ 6 của thai kỳ, đường ruột của bé bắt đầu hình thành trong dây rốn và nối trực tiếp với nhau thai. Hệ thống tiêu hóa của bé lúc ấy rất đơn giản, gồm 3 phần là ruột trước, ruột giữa và ruột sau.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 6
  

Phần ruột giữa sẽ phát triển mạnh nhất, từ một đường ống tách làm hai, sau đó cả 2 ống bắt đầu lớn lên, vươn ra bên ngoài cơ thể vào bên trong dây rốn. Dần dần, ống ruột bắt đầu xoắn lại và cuối cùng trở về với bụng em bé khi phần nối với nhau thai tiêu biến hoàn toàn.

4. Bơi trong nước tiểu

Thai nhi nằm trong tử cung của người mẹ và được bao bọc xung quanh bởi nước ối, đó là kiến thức mà ai cũng biết. Nhưng có một điều sẽ khiến nhiều người ngạc nhiên: đó là nước ối - môi trường giàu chất dinh dưỡng, đóng vai trò quan trọng cho sự sống và phát triển của thai nhi lại được cấu thành chủ yếu từ chính nước tiểu của các em bé.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 7
  

Trên thực tế, nước ối có một phần nguồn gốc từ màng ối, từ người mẹ và quan trọng nhất, từ nước tiểu được thai nhi bài tiết ra từ tuần tuổi thứ 16.

Tới tuần tuổi thứ 20, em bé bắt đầu quá trình tái hấp thu nước ối bằng cách nuốt vào và hấp thu qua da. Thai từ 34 tuần tuổi trở đi nhận mỗi ngày tới 300 - 500ml nước ối vào cơ thể. Mặc dù có nguồn gốc là nước tiểu nhưng nước ối đóng vai trò vô cùng quan trọng cho sự sống của mỗi đứa trẻ.

Những sự thật kinh ngạc về thai nhi trong bụng mẹ 8
  

Nước ối giúp cân bằng dịch trong cơ thể bé, giúp ruột tạo ra phân su. Đồng thời, nước ối bên ngoài tạo môi trường phát triển bình thường cho thai nhi, tránh những va chạm không cần thiết trong bụng mẹ. Khi trẻ ra đời, nước ối như chất dịch bôi trơn giúp thai nhi dễ dàng chui ra, tránh nhiễm khuẩn trong tử cung của người mẹ.

* Bài viết sử dụng tư liệu tham khảo từ các nguồn: Cracked, CPMC, Ucmp, Wikipedia...

Một vài điều thú vị về dây rốn mẹ bầu nên biết

Chức năng của dây rốn

- Vị trí của dây rốn: một đầu của dây rốn được gắn với nhau thai, nhau thai lại gắn vào thành tử cung. Đầu còn lại của dây rốn nối với bào thai bằng một lỗ nhỏ trên bụng, khi phát triển hoàn thiện, lỗ nhỏ đó chính là rốn.

- Chiều dài của dây rốn: trung bình dây rốn dài khoảng 56cm, tuy nhiên cũng có thể dài hoặc ngắn hơn một chút xíu ở từng người.

- Sau khi sinh con xong, bác sĩ sẽ cắt dây rốn cho bé. Đầu dây rốn bị cắt gần sát với bụng bé - gọi là cuống rốn. Cuống rốn có thể khô và rụng hẳn trong vòng 7-21 ngày sau khi em bé chào đời.

Trên thực tế cũng có một số ít trường hợp dây rốn bị đứt sớm, khiến bé dễ có nguy cơ ngạt thở.
Một vài điều thú vị về dây rốn mẹ bầu nên biết 1
Một đầu của dây rốn được nối với nhau thai, đầu còn lại nối với một lỗ nhỏ trên bụng bé.

- Chức năng của dây rốn:

Nếu dây rốn hoạt động tốt, bào thai sẽ nhận đủ dưỡng chất để phát triển cho đến cuối quý III của thai kỳ và trong suốt quá trình chuyển dạ.

Ngoài chức năng cung cấp oxy và dinh dưỡng, dây rốn còn truyền cả chất kháng sinh khi người mẹ dùng kháng sinh vào cơ thể của bé. Bởi vì, kháng sinh sẽ ngấm vào mạch máu của mẹ. Dây rốn vận chuyển các mạch máu có chứa kháng sinh từ mẹ tới bào thai.

Đồng thời, dây rốn còn nhận những chất đào thải từ bào thai ra nhau thai. Đó là lý do các mạch máu bên trong bào thai luôn giàu oxy, dinh dưỡng và sạch khuẩn.

Khi dây rốn quấn quanh cổ bé

Ở giai đoạn giữa thai kỳ, khi thai nhi chưa phát triển quá to, lúc này dây rốn và bào thai nổi bồng bềnh trong bụng mẹ, do đó việc dây rốn bị xoắn lại rồi tự tháo ra là điều hết sức bình thường.

Các bác sĩ sản khoa cho biết, theo thống kê có khoảng 30% em bé phải đối mặt với nguy cơ dây rốn quấn quanh cổ khi chào đời. Nhưng các trường hợp như vậy đều tương đối an toàn.

Một số trường hợp dây rốn có thể bị cuốn vào nhau, giống như một sợi chỉ rối. Khi đó, việc cung cấp dinh dưỡng và oxy cho bào thai có thể bị chậm lại. Nếu tình hình xấu đi, người mẹ sẽ được chỉ định mổ đẻ để đảm bảo an toàn cho cả hai mẹ con. Nếu sự vận động của bé làm dây rốn thẳng ra thì người mẹ vẫn có thể sinh thường.
Một vài điều thú vị về dây rốn mẹ bầu nên biết 2
Hình ảnh dây rốn bị sa trong âm đạo.

Khi bị sa dây rốn

Sa dây rốn là biến chứng thường xảy ra khi thai khoảng hơn 38 tuần. Hiện tượng này dễ gây suy thai cấp khi mẹ chuyển dạ. Nếu lấy thai ra chậm, bé dễ suy hô hấp, tử vong hoặc nếu sống sót bé dễ mắc tổn thương não do thiếu ôxy.  

Sa dây rốn là tình trạng dây rốn bị sa trước ngôi thai, có thể xảy ra lúc còn ối (sa dây rốn trong bọc ối) hay nguy hiểm hơn là sa dây rốn sau khi vỡ ối. Tình trạng này rất nguy hiểm vì gây suy thai cấp do cuống rốn bị chèn ép giữa ngôi và thành chậu hông hoặc do khi bị sa ra ngoài âm đạo nên việc cung cấp máu của dây rốn cho thai bị đình trệ do co thắt của các mạch máu dây rốn. Nếu không lấy thai ra ngay, có khả năng thai bị chết trong vòng 30 phút.

Vì vậy nếu bạn thuộc nhóm những thai phụ có nguy cơ bị sa dây rốn cao do bác sĩ cảnh báo thì nên thường xuyên thăm khám bác sĩ để được phát hiện kịp thời nếu chẳng may bị sa dây rốn.



Những thông tin về nhau thai sau đây có thể khiến mẹ bầu ngạc nhiên và vô cùng thích thú.
Một vài điều thú vị về dây rốn mẹ bầu nên biết 3

Những điều mẹ bầu nên biết về tràng hoa quấn cổ

1. Tràng hoa quấn cổ là gì?

Tràng hoa quấn cổ (còn gọi là dây rốn quấn cổ) là tình trạng dây rốn quấn quanh cổ thai nhi một vòng hoặc nhiều vòng.

2. Vì sao thai nhi lại bị tràng hoa quấn cổ?

Do thai nhi thường xuyên cử động, xoay chuyển trong không gian tử cung chật hẹp của mẹ.

Những điều mẹ bầu nên biết về tràng hoa quấn cổ 1
Hình ảnh thai nhi bị tràng hoa quấn cổ.

3. Làm thế nào để phát hiện bé bị tràng hoa quấn cổ?

Chỉ có siêu âm mới phát hiện chính xác bé bị tràng hoa quấn cổ. Hiện tượng này thường xảy ra vào 3 tháng cuối thai kỳ. Một số trường hợp phát hiện tràng hoa quấn cổ vào tháng thứ 5-6.

Ngoài ra, thai máy bất thường có thể cũng là dấu hiệu của tràng hoa quấn cổ. Nhiều trường hợp thai nhi bị dây rốn quấn chặt gây thiếu oxy, khó thở, thai sẽ đạp nhiều và bất thường hơn.

Những trường hợp dây rốn dài hơn thai nhi hoặc thai nhỏ, ối nhiều cũng có xác suất bị quấn cổ nhiều hơn.

4. Tràng hoa quấn cổ nguy hiểm như thế nào?

- Đối với thai nhi: Khi thai nhi bị dây rốn quấn cổ, quá trình vận chuyển máu và dinh dưỡng nuôi thai nhi sẽ bị cản trở. Bởi thế, bé sơ sinh có nguy cơ nhẹ cân, thiếu máu, thậm chí là tử vong trong bụng mẹ.

- Nguy cơ khi vượt cạn: Khi người mẹ chuyển dạ, dây rốn quấn có thể khiến thai nhi bị treo trên cao, khó lọt qua cổ tử cung để ra ngoài. Vì thế, nếu siêu âm xác định dây rốn quấn cổ, người mẹ cần đến bác sĩ theo dõi thai chặt chẽ theo lịch hẹn định kỳ.

- Nguy cơ với bé sau khi chào đời: Nếu được bác sĩ xử lý kịp thời thì các trường hợp tràng hoa quấn cổ không gây nguy hiểm cho bé sơ sinh. Tuy nhiên, nếu dây rốn quấn chặt thì bé có thể bị thiếu oxy. Do đó đối với những bé bị tràng hoa quấn cổ, sau khi sinh nếu mẹ phát hiện thấy bé sơ sinh có dấu hiệu co giật, chân tay run thì cần đưa bé đi khám ngay.

Những điều mẹ bầu nên biết về tràng hoa quấn cổ 2
Chỉ bằng cách siêu âm mới phát hiện bé bị tràng hoa quấn cổ. (Ảnh minh họa)

5. Bé có thể tự tháo tràng hoa quấn cổ?

Một số trường hợp thai ở tuần 18-25 bị dây rốn quấn cổ rồi sau đó tự trở lại bình thường.

Một số trường hợp, thai nhi càng lớn, do cử động nhiều nên bị dây rốn quấn thêm một vài vòng. Khi ấy, sẽ không có cách nào để gỡ dây rốn. Bởi thế, người mẹ cần theo dõi cử động của thai. Nếu thai đột ngột đạp mạnh hoặc đạp quá yếu thì cần nhập viện kiểm tra ngay.

6. Thai nhi bị tràng hoa quấn cổ, mẹ không thể sinh thường?

Tùy vào trường hợp cụ thể mà bác sĩ chỉ định có nên mổ hay không. Thông thường với các trường hợp thai nhi và mẹ khỏe mạnh hoặc tràng hoa quấn cổ ít (một vòng) bác sĩ có thể chỉ định sinh thường. Và trong hầu hết các trường hợp, thai nhi sinh ra đều khỏe mạnh.

7. Những quan niệm phản khoa học về tràng hoa quấn cổ?

Có những quan niệm dân gian cho rằng: bà bầu không nên giết, mổ gà, vịt, lợn vì như thế thai nhi sẽ bị tràng hoa quấn cổ. Hoặc khi em bé bị tràng hoa quấn cổ rồi, thai phụ có thể bò quanh giường, nhưng phải bò ngược với chiều kim đồng hồ thì dây rốn quấn cổ sẽ tự tuột ra. Hoặc xoa bụng cũng sẽ giúp giải thoát em bé khỏi tràng hoa quấn cổ. Tuy nhiên, đây là những đồn thổi không có căn cứ khoa học nào!



Dây rốn và những điều thú vị mẹ bầu nào cũng thích biết.
Những điều mẹ bầu nên biết về tràng hoa quấn cổ 3

Nhật ký của một bà mẹ định phá thai

Ngày… tháng… năm

Hôm nay mình ngất xỉu. Mọi người trong cơ quan thương mình làm việc quá sức nhưng hơn ai hết mình hiểu nguyên nhân. Mình đang lo lắng. Cả tháng nay, chồng mình mất ngủ vì công ty sắp phá sản. Kinh tế khó khăn, công ty của anh làm ăn thua lỗ. Bây giờ đối diện với khoản nợ lên tới cả trăm tỷ đồng, anh thậm chí có lúc gở mồm nhắc tới cái chết. Mình cũng như người đang đi trên dây.

Thế nhưng cuối cùng mình cũng nhầm. Nguyên nhân khiến mình ngất xỉu chính là trong mình có một mầm sống mới. Có lẽ quá lo lắng cho công việc của chồng, mình đã không chú ý tới nhiều đổi thay trong cơ thể.

Ngày… tháng… năm

Bô ngồi chống cằm nhìn về xa xôi. Bố chẳng nói gì ngoài một câu: “Phải bỏ. Đẻ bây giờ làm sao nuôi được”.

Mẹ không phản đối cũng chẳng đồng ý, chỉ biết nhìn về xa xôi cùng bố. Dẫu sao bố cũng có lý. Khoản nợ quá lớn có thể khiến cả nhà ra đường, có thể khiến anh con phải rời trường quốc tế về trường làng.

Rồi thậm chí, chủ nợ có thể thuê cả xã hội đen đòi nợ nữa. Ôi gánh nặng quá lớn làm sao mẹ có thể gánh đỡ được đây. Bây giờ mẹ sinh con ra là có tội với con.

Ngày… tháng… năm

“Bây giờ mẹ sinh con ra là có tội với con, con biết không? Hãy tha thứ cho mẹ con nhé”. Mẹ thì thầm nói chuyện với con, xin lỗi con, mong sao con hiểu và tha thứ cho mẹ. Thực tâm, chẳng bao giờ mẹ muốn bỏ con.

Nhưng mẹ lại nhớ lại. Ngay từ khi còn đi học, mẹ đã lỡ “hư” với bố. Lúc đó mẹ nghĩ nếu chẳng may có bầu, mẹ vẫn sinh con dù phải nuôi con một mình. Mẹ sẵn sàng đương đầu với tất cả để là một single mom vì yêu bố mà quan trọng hơn cả mẹ biết mình không có quyền tước đi sinh mạng của bất cứ ai, chứ đừng nói gì đến giọt máu của mình.

Thế mà bây giờ mẹ lại gật đầu đồng ý để bác sĩ loại bỏ con ra khỏi cõi đời này dù con chưa bao giờ thấy ánh sáng mặt trời. Mẹ độc ác quá phải không con yêu?

Nhật ký của một bà mẹ định phá thai 1
Sau bao nhiêu giằng xé, cuối cùng mẹ đã quyết định... (Ảnh minh họa)

Ngày… tháng… năm

Vị bác sĩ mà bố tin tưởng bỗng dưng đi công tác, quyết định của bố mẹ lại bị hoãn sang ngày hôm sau. Mẹ không về nhà mà cũng không tới cơ quan. Như đi trong vô thức, mẹ vào một quán cà phê ngồi và mở máy tính ra. Mẹ muốn xem một thai nhi 16 tuần tuổi như con có thể làm được gì.

Nhìn hình ảnh đồ họa đáng yêu trên màn hình mà mẹ trào nước mắt. Em bé đáng yêu quá nhưng có lẽ không đáng yêu bằng con đâu. Nhìn dây rốn gắn kết hai mẹ con đầy thiêng liêng mà lòng mẹ đau quặn thắt. Dây rốn đó ám ảnh mẹ không thôi. Dây rốn là nơi mẹ truyền cho con dinh dưỡng, năng lượng, sự sống. Vậy mà mẹ lại muốn tước đi mạng sống của con. Hình như mẹ không được bằng dây rốn vô tri vô giác đó.

Ngày… tháng… năm

Mẹ thầm cảm ơn bác sĩ vô tình bận rộn để con được ở lại bên mẹ thêm một ngày. Một ngày đó thật đáng quý. Hôm qua, mẹ quyết định dành trọn thời gian bên con. Mẹ nói chuyện với con thật nhiều. Mẹ giải thích cho con biết tình hình vô cùng khó khăn của gia đình mình để con yên lòng siêu thoát.

Và ngày đó thật ngắn ngủi. Nó trôi qua nhanh như một cái chớp mắt. Hôm nay, mẹ đang ngồi đây chờ bác sĩ. Chỉ vài phút nữa thôi, vài phút nữa thôi con sẽ vĩnh viễn ra đi sau 19 tuần cô đơn trong lòng mẹ.

Bác sĩ đọc tên mẹ. Mẹ lặng lẽ đi vào. Bác sĩ bảo mẹ uống thuốc. Mẹ không biết chính xác đó là thuốc gì nhưng hình như sau khi mẹ uống, viên thuốc này sẽ tự động giết con trước khi bác sĩ tiến hành thủ thuật phá thai.

Mẹ nuốt nước mắt vào lòng cùng với viên thuốc. Nhưng không biết có phải từ tâm thức, mẹ không muốn điều đó, chỉ sau vài giây, mẹ đã nôn ra tất cả những gì vừa uống vào. Trong phúc chốc, mẹ nhớ tới hình ảnh siêu âm của con. Bàn tay bé xíu của con như vẫy vẫy gọi mẹ, cái thân hình bé nhỏ của con như cong lên chờ mẹ bế.

Mẹ không thể chịu nổi nữa rồi. Mẹ độc ác quá con của mẹ ơi.

Ngày… tháng… năm

Bố mẹ bán nhà, bán hết vàng bạc, nữ trang. Chừng đó chỉ trả được một phần khoản nợ của bố. Nhưng quan trọng hơn, mẹ kịp bớt lại một chút tiền để lo lắng cho anh em con. Anh Minh cũng phải chịu vất vả khi về học trường làng.

Mẹ đã cố gắng sắp xếp tất cả chỉ với mong muốn con được chào đời, được sống bình thường như điều hiển nhiên con được hưởng.

Mẹ biết sóng gió đang rất lớn trước mặt gia đình ta nhưng mẹ tin, thêm con, bố mẹ sẽ thêm sức mạnh để chiến đấu. Hãy thật khỏe mạnh nhé con yêu. Chỉ mấy tháng nữa thôi bố mẹ sẽ đón con đến với cuộc sống này.



Xúc động với những dòng nhật ký đầy lo lắng của người mẹ viết cho đứa con không may mắn.
Nhật ký của một bà mẹ định phá thai 2