Những mẹo chăm con siêu dễ nhớ cho mẹ

Cháy nắng

Cháy nắng là những vùng da như bị bỏng, đỏ và đau rát. Nếu bé bị cháy nắng, sau khi tắm rửa và lau khô người cho con, có thể bôi kem lô hội hoặc gel calendula lên những vùng da bị bỏng rát đề làm dịu vết thương.

Chỗ thâm tím

Nên dùng thuốc mỡ cây kim sa (arnica ointment) cho vùng da bị thâm tím ở bé. Có thể trộn một giọt tinh dầu trà xanh với một giọt tinh dầu olive bôi vào chỗ bị côn trùng cắn cho bé.

Đau bụng

Những triệu chứng của đau bụng gây khó chịu và khiến bé quấy khóc nhiều giờ đồng hồ mỗi ngày. Nếu bé đang bú mẹ, người mẹ nên tránh những thức ăn gây dị ứng phổ biến như trứng, hạt, cam, rượu, cafe, hành tỏi, dâu tây, súp lơ và những đồ ăn có tiền sử dị ứng. Nên massage bụng để giúp bé dễ chịu.

Cảm lạnh

Nếu bé bị nghẹt mũi, có thể cắt vài lát củ hành, bỏ vào một cái đĩa rồi đặt gần đầu giường của bé. Nếu bé bị chảy nước mũi, có thể bỏ một vài lát chanh vào trong nước tắm và để vài lát chanh lên một cái đĩa, gần đầu giường của bé.

Đau mắt

Sử dụng một túi bã trà (trà hoa cúc hoặc trà xanh) ấm chườm quanh mắt cho bé. Sử dụng riêng túi trà cho mỗi bên mắt.

Táo bón

Hãy tìm hiểu nguyên nhân gây táo bón ở bé để biết cách phòng tránh (thức ăn giai đoạn đầu ăn dặm là nguyên nhân phổ biến). Ngoài ra, nên kiểm tra xem việc pha sữa bình có đủ nước không; cho bé ăn nhiều thức ăn giàu xơ như quả lê, quả mơ, nước mận ép pha loãng... Bạn cũng nên massage bụng nhẹ nhàng cho bé với tinh dầu olive.

Cứt trâu

Dùng tinh dầu olive, massage nhẹ nhàng trên toàn bộ da đầu cho bé rồi để qua đêm (nên kê một chiếc khăn tắm dưới đầu của bé). Sau đó, gội lại với dầu gội đầu dành cho bé vào buổi sáng hôm sau và để cứt trâu tự rụng.

Hăm tã

Nên thay tã cho bé mỗi 2 tiếng đồng hồ một lần hoặc nhiều hơn, nếu cần. Với tã vải, cần giặt sạch và phơi khô. Dùng gel hoặc thuốc mỡ calendula (từ một loại hoa cúc) hoặc kem oxit kẽm để xoa dịu vết hăm. Nên tránh cam quýt, đồ ăn nhiều đường trong thực đơn của mẹ (với bé bú mẹ).

Mất ngủ

Mất ngủ thường không phổ biến cho đến khi bé bước vào tiểu học. Hãy cho bé uống sữa ấm (chứa nhiều tryptophan, có tác dụng an thần như trà hoa cúc). Ngoài ra, có thể nhỏ một vài giọt tinh dầu oải hương vào nước tắm của bé trước giờ đi ngủ.

Ngứa

Côn trùng đốt có thể gây ngứa nặng cho bé. Để làm dịu cơn ngứa, thử cho ít bột yến mạch (oatmeal) vào miếng vải muslin (thứ vải mỏng), cuộn tròn lại như quả bóng. Dùng quả bóng này chườm lên vết ngứa cho con.

---

Cho dù bạn chưa hay đã có kinh nghiệm làm mẹ thì những lời khuyên sau đây vẫn rất bổ ích.

Lưu ý "vàng" khi nuôi con bằng sữa mẹ

Uống đủ nước

Sữa mẹ chiếm gần 90% thành phần là nước, bên cạnh đó khi cho con bú, cơ thể bạn sẽ giải phóng ra lượng hormone oxytocin – khiến bạn khát. Vì vậy, uống nước thường xuyên là việc bạn nên làm, bởi nước vừa khiến bạn giải tỏa cơn khát nhanh chóng, vừa giúp việc cung cấp sữa cho con được kịp thời, thường xuyên. 

Tuy thế, bạn không cần thiết phải gồng mình uống nước quá sức. Bạn chỉ cần uống vừa đủ để đáp ứng lượng nước cần thiết cho cơ thể mình. Ngoài ra, bạn có thể kiểm tra lượng nước của mình là đã nạp đủ vào người hay chưa thông qua việc cảm nhận màu sắc của nước tiểu bằng mắt thường. 

Nếu nước tiểu có màu nhạt, rõ ràng bạn đã uống hợp lý và đủ lượng nước cần thiết cho cơ thể. Nếu nước tiểu của bạn có màu vàng đậm và có mùi mạnh, điều này chứng tỏ rằng cơ thể bạn đang thiếu nước và cần được bổ sung thêm.

Sữa mẹ chiếm gần 90% thành phần là nước, bên cạnh đó khi cho con bú, cơ thể bạn sẽ giải phóng ra lượng hormone oxytocin – khiến bạn khát (Ảnh minh họa)

Dinh dưỡng hợp lý với lượng calo đầy đủ

Bạn cần đảm bảo cơ thể được cung cấp đầy đủ calo khi đang nuôi con bằng sữa mẹ. Cụ thể, bạn cần 2000 - 2100 calo mỗi ngày nếu em bé của bạn đang hoàn toàn được nuôi bằng sữa mẹ.

Bạn có thể bổ sung lượng calo từ những thực phẩm lành mạnh như: Quả bơ (loại quả rất giàu chất béo tốt cho sức khỏe), sữa chua (chúng có chứa nguồn Protein và Canxi khổng lồ), bơ lạc (chứa rất nhiều Protein và chất béo), ngoài ra trứng, hạnh nhân, quả óc chó, táo xanh, pho mát… cũng chứa nguồn calo lớn.

Quá trình nuôi con bằng sữa mẹ và đặc biệt sau khi con ti xong, bạn sẽ bị sự thèm ăn hoành hành. Vì vậy, nếu bạn không có cảm giác này thì nó có thể là đấu hiệu bạn cần hỗ trợ tinh thần. Bởi phụ nữ bị trầm cảm sau sinh thường mất cảm giác ngon miệng. 

Bạn cần đảm bảo cơ thể được cung cấp đầy đủ calo khi đang nuôi con bằng sữa mẹ (Ảnh minh họa)

Cân nhắc về những thực phẩm có thể gây "dị ứng" cho bé

Bạn có thể ăn bất cứ thứ gì nhưng phải trong chừng mực. Hầu hết các quy tắc về những gì bạn nên và không nên ăn khi cho con bú được dựa trên các truyền thống văn hóa là chính, chế độ ăn uống ở mỗi nơi lại khác nhau. 

Tuy nhiên có một số loại thực phẩm bạn cần cân nhắc khi sử dụng. Cá là một thực phẩm lành mạnh, bạn nên bổ sung vào bữa ăn của mình món ăn này tối thiểu 2 phần cá một tuần. Tuy nhiên, một số loài cá có mức độ thủy ngân cao hơn và bạn cần phải cẩn thận khi ăn chúng ví dụ: cá mập, cá kiếm, cá thu hoàng hậu...  

Dù cà phê và một cốc sô cô la nóng rất tuyệt và thích hợp trong tiết trời như thế này nhưng bạn nên uống ít những đồ này nếu không muốn thức cả đêm để trông con. Đặc biệt chất kích thích còn khiến bé quấy khóc, mệt mỏi. 

Tuy chưa có nghiên cứu nào khẳng định đậu phộng không tốt cho sự phát triển của bé, nhưng trên thực tế, nhiều bé bị dị ứng, nổi mẩn đỏ khi mẹ ăn chúng. 

Dù cà phê và một cốc sô cô la nóng rất tuyệt và thích hợp trong tiết trời như thế này nhưng bạn nên uống ít những đồ này nếu

 không muốn thức cả đêm để trông con (Ảnh minh họa)

Khi nuôi con bằng sữa mẹ, một số loại thực phẩm và đồ uống mà bạn tiếp nhận sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới lượng sữa của con. Bạn có thể không sao nhưng bé có thể bị đau bụng. 

Bởi mẹ và em bé là khác cá thể hoàn toàn khác nhau. Bạn nên nhớ rằng có rất nhiều nguyên nhân gây đau bụng, có thể do thời tiết mà cũng có thể do bé không phù hợp với chế độ ăn uống của mẹ…

---

Bà nội bé bảo do sữa của em loãng và hôi nên bé tăng cân chậm điều đó có đúng không thưa bác sĩ?

Bé sơ sinh khóc và cách làm dịu khẩn cấp

Bé cần được ăn

Đói là một trong những lý do phổ biến nhất khiến em bé sơ sinh của bạn khóc. Do bú không đủ sữa hoặc khoảng cách giữa các cữ bú của bé quá dài. Tốt nhất các bà mẹ không nên để bé sơ sinh khóc rồi mới cho bú, bạn nên chú ý theo dõi những dấu hiệu chứng tỏ rằng bé muốn ăn: 

- Khi đói bụng, bé thường mút ngón tay của mình, đầu bé sẽ quay phải quay trái như để tìm kiếm ti mẹ.

- Khi được mẹ bế, bé sẽ rúc vào ngực mẹ, nếu mẹ không đáp ứng kịp thời bé sẽ khóc nhè. 

- Bạn chạm tay lên môi bé, bé sẽ “cong môi” vì tưởng đó là ti mẹ hoặc núm ti bình sữa.

Bạn hãy nhanh chóng nhận ra nhu cầu của bé, một khi bé đã no bụng, bé sẽ ngoan ngoãn nằm chơi hoặc chìm vào giấc ngủ sâu. 

(Ảnh minh họa)

“Con không thể nào ngủ được"

Con bạn đang mệt, dù cố gắng nhưng không thể có được giấc ngủ ngon, ngủ sâu giấc. Tín hiệu lúc này phát ra đó là bé thường rên rỉ và khóc lóc ỉ ôi, nhìn thất thần vào không gian. 

Bạn hãy ôm ấp bé, hát cho bé nghe bài mà bé thích. Chắc chắn bằng hơi ấm của mẹ, bằng tiếng hát ngọt ngào thân thuộc, bé sẽ thấy yên tâm và thôi rên khóc.

"Mẹ hãy làm con được thoải mái đi!"

Nếu em bé của bạn nhỏ hơn 5 tháng tuổi, bé có thể dễ khóc vào cuối buổi chiều và buổi tối. Điều này là hết sức tự nhiên và bình thường, nhưng tiếng khóc của bé có thể khiến bạn rất căng thẳng và mệt mỏi. Tuy nhiên, nếu bé sơ sinh khóc dai dẳng theo giờ cố định thì bạn cần phải kiểm tra yếu tố bé đang bị đau bụng.

Lúc này, bạn hãy ôm ấp và lắc lư bé của bạn, hoặc bạn có thể làm theo một động tác khá hay ho học được từ nhiều bà mẹ khác để dứt cơn khóc dai của con. Một trong những cách đó là hãy tạo tiếng ồn khi nói vào cái máy sấy tóc hoặc quạt. Âm thanh lạ tai này sẽ khiến bé thích thú và làm dịu nhanh cơn khóc của con bạn. 

Con cần phải thay tã

Em bé của bạn có thể phản đối, phát ra tín hiệu khóc lóc, hậm hực nếu tã ướt hoặc bẩn, với bé, điều này thật khó chịu và khiến bé thực sự cảm thấy bị làm phiền. 

Vì thế khi thấy làn da đang sạch sẽ tinh tươm của mình bị kích thích, bé sẽ thông báo với cha mẹ thông qua tiếng khóc. Bạn hãy nhanh chóng phát hiện ra nguyên nhân từ đâu, một khi bé lại được khô thoáng, thơm tho sạch sẽ, chắc chắn bé sẽ chơi ngoan.

Ôm là điều cần thiết

Em bé của bạn sẽ cần rất nhiều cái ôm ấp, vỗ về và an ủi từ người thân. Một số bé sơ sinh khóc vì đòi bế hoặc muốn được ru ngủ. Đây là nhu cầu thực sự chứ không phải do phụ huynh quá nuông chiều. Vì vậy, nếu bé sơ sinh khóc vì muốn được bế, bạn hãy đừng ngần ngại mà bế con. 

(Ảnh minh họa)

 

Con cần phải ợ hơi

Nếu em bé của bạn khóc trong hoặc ngay sau khi ăn, bạn hãy lưu ý tới vấn đề ợ hơi. Bé bú mẹ (hoặc bú bình) có thể nuốt sữa và cả không khí vào bụng. Nhiều hơi trong bụng sẽ khiến bé khó chịu, bú ít vì không thoải mái và khó ngủ ngon. Vỗ ợ hơi cho bé trong và sau khi bú là một điều vô cùng quan trọng.

Có rất nhiều cách giúp bé thoát khỏi chứng khó chịu này. Bạn có thể bế bé lên vai, một tay giữ phần mông bé, một tay xoa nhẹ vào phần lưng hoặc bạn có thể khum bàn tay và vỗ nhẹ lên lưng bé đến khi bé ợ hơi. Hoặc cách khác, bạn cho bé ngồi lên đùi rồi vỗ hoặc chà xát nhè nhẹ vào lưng bé để bé ợ. 

Sau khi bé được “thỏa mãn”, bé sẽ nhanh chóng ngoan ngoãn và dừng hẳn tiếng khóc.

Thân nhiệt thay đổi, con bị nóng

Bạn đừng nghĩ rằng càng mặc ấm, nhiều áo thì con càng thấy giống trong bụng mẹ. Điều này sẽ khiến bé sơ sinh khóc, khó chịu vì nóng. 

Bạn hãy mặc cho bé quần áo mỏng, thoáng và điều quan trọng là bạn hãy kiểm tra nhiệt độ phòng sao cho thích hợp nhất với bé (28-30 độ C).

Con ghét bị lạnh

Bạn nên nhớ rằng, trong những tháng đầu đời, cơ thể bé còn khó để tự điều chỉnh thân nhiệt. Vì thế, bé rất dễ bị lạnh quá hay nóng quá. Bạn nên kiểm tra thân nhiệt của con thường xuyên bằng cách chạm tay lên trán, chân, gáy con. 

Ngay sau khi tè dầm hoặc đi ị ra bỉm, bé có thể cảm thấy bị lạnh, bạn cần thay ngay cho con. Ngoài ra, nếu thấy con bị lạnh, bạn hãy kiểm tra lại nhiệt độ phòng. Bé sẽ khóc vì khó chịu nếu cảm nhận được không khí lạnh đang len lỏi xung quanh bé.

(Ảnh minh họa)

Đã đến lúc mẹ phải gọi bác sĩ rồi!

Hãy nhận biết những thay đổi trong em bé của bạn. Nếu bé không khỏe, bé sẽ khóc với một “giai điệu” khác hoàn toàn với những tiếng khóc đòi hỏi khác. Tiếng khóc yếu hơn, cấp bách hơn, liên tục, hoặc the thé.

Nếu bạn cảm thấy rằng có điều gì lạ xảy ra với bé, hãy đừng chần chừ và gọi ngay cho bác sĩ của bé.

Có quá nhiều thứ đang xảy ra!

Nếu em bé của bạn nhận được quá nhiều sự chú ý và âu yếm từ khách đến thăm, điều này sẽ khiến bé khó chịu. Bạn hãy cho bé được nghỉ ngơi bằng cách bế bé đến một nơi nào đó yên tĩnh.

---

Vì những lợi ích sức khỏe tuyệt vời sau đây, bố mẹ đừng vội dỗ dành khi trẻ khóc nhé!

Cực hay: Bảng dự báo "tuần khủng hoảng" của bé

Với các mẹ đang nuôi con nhỏ, chắc hẳn đã hơn một lần bạn băn khoăn: sao tự dưng hôm nay con quấy thế? Tự dưng hôm nay còn không chịu “hợp tác” khi mẹ cho ăn? Hay tự dưng hôm nay con không thích tắm mặc dù mọi khi con rất thích?

Nhiều nghiên cứu khoa học đã cho thấy trong khoảng 2 năm đầu đời, chúng ta có thể đoán biết được một vài giai đoạn bé sẽ khó tính hơn bình thường. Những giai đoạn này được một số nhà nghiên cứu gọi là wonder weeks (tạm dịch: tuần khủng hoảng), bởi đây là giai đoạn bé sẽ có những biến đổi về hành vi, cảm xúc và trở nên tiến bộ hơn về mặt nhận thức.

Sau khi đã tiếp nhận được đầy đủ những nhận thức mới mẻ đó, bé sẽ trở nên ngoan ngoãn hơn – thời kỳ này thường được gọi là sunny weeks (tạm dịch: tuần dễ chịu). Nắm chắc thông tin về chu kỳ giữa những wonder weeks và sunny week sẽ giúp mẹ dễ dàng tìm được sự đồng cảm với bé và hiểu hơn về các nhu cầu của bé đấy!

Loại trừ những nguyên nhân ốm đau, nếu có những lúc bỗng dưng bé trở nên khó tính, mẹ hãy nghĩ đến wonder weeks. (Ảnh minh họa)

(*)Lưu ý: trước khi phán đoán rằng bé khó chịu vì đang trong tuần biến đổi, bạn hãy kiểm tra kỹ xem bé có thực sự khỏe mạnh không nhé! Bởi nếu bé đang bị sốt, hăm tã hay viêm tai giữa chẳng hạn thì bé cũng sẽ có những biểu hiện quấy khóc tương tự đấy!

1. Điều gì sẽ xảy ra khi trẻ bước vào wonder weeks?

Chúng ta đều biết rằng những thay đổi về mặt tâm sinh lý xảy ra theo từng bước – một ngày bỗng dưng con bạn biết lẫy, hoặc con biết đi; mặc dù những ngày trước đó con không thể làm những việc này. Điều tương tự xảy ra đối với bộ não của bé, khi bé nghĩ, cảm giác, chú ý và hiểu về những điều xung quanh mình – mọi thứ cũng diễn biến theo từng bước.

Ví dụ, khoảng 8 tuần tuổi, bé bắt đầu nhận biết nhiều người và nhiều vật xung quanh hơn. Khoảng 6 tháng tuổi bé bắt đầu nhận biết rằng sẽ có một số người nhất định luôn ở bên cạnh mình (như bố mẹ, ông bà) và có một số người lạ. Trước thời điểm này bé không biết phân biệt đâu là người lạ.

Sự thay đổi trong suy nghĩ có tác động trực tiếp đến những khả năng và cả cách hành xử của bé. Và mẹ cần hiểu rằng trong thời kì năng lực nhận biết của bé đang thay đổi, bé sẽ cần được mẹ chú ý hơn.

- Bé có thể khóc nhiều hơn, đòi mẹ nhiều hơn và cần được vỗ về hơn. Có nhiều lý do cho việc này, và rất có thể bé đang cảm thấy không thoải mái với những cảm giác mới mẻ của mình.

- Một số bé sẽ mất cảm giác ngon miệng khi ăn.

- Một số bé bình thường rất dễ ngủ và ngủ rất ngon, giờ đây mẹ phải mất nhiều thời gian hơn để ru bé ngủ, và bé thường tỉnh giấc hơn, giấc ngủ không được sâu.

- Một số bé bình thường rất vui vẻ hoạt bát có thể trở nên dễ cáu gắt, bực bội hơn bao giờ hết.

- Bé có thể sẽ bám mẹ hơn do nhu cầu cần được mẹ vỗ về, âu yếm hơn.

Đôi khi những tuần lễ này còn được gọi là “tuần quay ngược”, bởi dường như bé có những hành động đi ngược lại so với sự phát triển thông thường và hành động như khi bé còn nhỏ hơn.

Trên thực tế, bé đang có những bước tiến lớn trong nhận thức; tuy nhiên những điều mới mẻ này làm bé bối rối và bé sẽ có những hành động khiến người lớn tưởng như bé đang đi ngược tiến trình như vậy.

Sau tuần wonder weeks sẽ là tuần sunny weeks. Bé trở nên rất dễ chịu và có nhiều điều mới mẻ. (Ảnh minh họa)

2. Những điều mẹ cần lưu ý

- Có những bé “dễ tính” hơn bé khác và ngược lại. Chúng tỏ ra vui vẻ, ít khóc hơn và dễ ngủ hơn. Ngược lại có những trẻ nóng tính và hay khóc hơn.

- Kể cả những bé “dễ tính” cũng sẽ phải trải qua giai đoạn wonder weeks khó chịu. Tuy nhiên việc dỗ dành những bé này sẽ dễ dàng hơn so với những bé “khó tính”, nhưng chắc chắn sẽ có những thời điểm mẹ cảm thấy bé thực sự rất quấy khóc và nhõng nhẽo.

- Để bé cảm thấy dễ chịu hơn, mẹ hãy chú ý đến bé, chơi với bé nhiều hơn, thậm chí bế bồng và cố tạo ra không khí vui vẻ hơn trong gia đình.

- Bố mẹ cần biết chắc chắn sẽ có những thời điểm bé khó chịu như vậy để thông cảm hơn với bé và để bản thân mình không quá áp lực với việc này.

- Sẽ thiệt thòi cho bé nếu cha mẹ không quan tâm tới bé đầy đủ ở bất cứ giai đoạn nào.

3. Làm sao để dự đoán trước wonder weeks?

Hầu hết các bé đều có những bước phát triển ở những thời điểm nhất định, bởi vậy việc đoán trước wonder weeks là hoàn toàn có thể. Một số bé có thể trở nên khó chịu trước hay sau 1 tuần dự đoán. Trong năm đầu tiên, “tuần biến đổi” có thể xảy ra tại các thời điểm bé được 5, 8, 12, 17, 26, 44 và 55 tuần kể từ khi sinh ra.

Bên cạnh đó, sau khi vượt qua wonder weeks, bạn sẽ được tận hưởng sunny weeks – Đó là lúc bé trở nên thoải mái và vui vẻ, bé sẽ cho bạn thấy những kĩ năng mới học được của mình. Bé sẽ thử những trải nghiệm mới một cách vui vẻ, bớt cáu giận thất thường, bé cũng sẽ ngủ dễ hơn, ngủ sâu hơn và “cho phép” bạn vắng mặt nhiều hơn. Trong năm đầu tiên, sunny weeks có thể xảy ra tại các thời điểm bé được 6, 10, 13, 21, 31, 39, 49 và 58 tuần kể từ khi sinh ra.

Bạn có thể tham khảo bảng theo dõi wonder weeks và sunny weeks dưới đây để theo sát hơn với những biến chuyển của bé nhé!

Biểu tượng mây đen: wonder weeks – bé thường xuyên cáu gắt và “khó tính” hơn.

Biểu tượng mặt trời: sunny weeks – bé vui vẻ và dễ thương với nhiều kĩ năng mới.

---

Với những trò chơi sáng tạo, bạn sẽ không còn lo bé ỉu xìu như bánh đa gặp nước vào ngày cuối tuần mưa gió.