"Ngất lên ngất xuống" vì lần đầu làm mẹ

Mẹ "chuẩn" phải “luôn luôn lo lắng, luôn luôn thấu hiểu”

Nhớ lại hình ảnh trước của vợ mà anh Thế Thắng (Phúc Xá, Hà Nội) buồn thườn thượt. Vợ anh – chị Hương rất xinh đẹp, trẻ trung lại ăn mặc hợp mốt, đảm đang chăm sóc chồng nhưng sau khi có con, tự dưng chị “xấu” rõ rệt. 

Chị chẳng buồn chăm sóc bản thân, ăn mặc lôm nhôm, tóc tai lù bù, suốt ngày nằm ở nhà ôm khư khư lấy Sóc. 

Mấy hôm trời rét vừa rồi, chị lo lắng đứng ngồi không yên khi thấy con sụt sịt, ho hắng. Dù cũng lo nhưng theo anh: "Những triệu chứng này cũng bình thường, trẻ nào mùa này chẳng bị", anh mệt mỏi khi vợ cứ liên mồm đòi phải đưa con vào viện. 

Chị còn rảnh rỗi ngồi đếm từng nốt mụn trên người con và lo lắng rằng nó quá nhiều, chê bai nhà chồng gần sông nên lắm côn trùng. Cứ khoảng 10 phút chị lại gọi điện cho bác sĩ hỏi “con tôi bị làm sao không?", “Liệu con có ăn đủ no”, “Mặc thế có đủ ấm?”, “Má ửng đỏ bôi kem dưỡng da của mẹ có được không?” “Đêm đóng bỉm hay tã”…

Đến bác sĩ quen biết cũng phải cáu lên bởi chị hỏi quá nhiều, lo lắng thái quá.

Rồi đến chuyện, chị lo lắng con bú sữa chưa đủ no nên Sóc cứ gật gù ngủ được một lát, chị lại dựng con dậy bắt ti cho bằng được. Thế là công cuộc ép ăn đã khiến con tỉnh như sáo cả đêm. 

Dù đã hỏi han kinh nghiệm những người đi trước nhưng nhiều chị em vẫn 

mắc phải những lỗi kinh điển khi chăm con đầu lòng (Ảnh minh họa)

Đang ngủ bị mẹ đánh thức, bé chẳng chịu ăn nhưng chị vẫn cố ôm con bằng được, phải đến lúc Sóc bị trớ ồng ộc hết sữa, chị mới chịu dừng. Anh Thắng mắng vợ thì chị vẫn một mực: "Làm mẹ phải luôn luôn lo lắng, luôn luôn thấu hiểu, anh không đẻ con sao anh biết nó đói lúc nào”. 

Chị còn mắc bệnh lo lắng, khi thấy con của bất kỳ ai cao hơn, nặng cân hơn con mình là chị lại gào khóc đòi chồng phải đổi sữa, đổi chế độ ăn, đưa đến bác sĩ dinh dưỡng khám. Anh bảo chị bình tĩnh thì chị gắt loạn lên: “Anh thì cao có 1m60, không để ý thì lùn như anh, con tôi ế à?” 

Vậy là lúc nào chị cũng mang trong mình một tâm thái lo lắng, bất an về tất cả những điều nhỏ nhặt xung quanh con. 

Ôm đồm mọi việc vì không tin một ai

Chị Thái Linh (Quận 7, TP HCM) luôn có một câu cửa miệng: "Nhà có ông bà nội, ông bà ngoại và 1 ôsin, thế mà ai cũng phải ngất lên ngất xuống".

Nhưng ai cũng biết chỉ có mình chị mới là người "ngất lên ngất xuống". Bé Kỳ nhà chị đã được 7 tháng tuổi nhưng bất kỳ ai muốn ôm bé buộc lòng phải rửa tay thật sạch, rồi mùa lạnh thì phải được chị kiểm tra tay ấm rồi mới cho bế con. 

Đến việc cho con ăn, giặt cái tã chị cũng chẳng yên tâm người khác làm không “chuẩn” nên một mình chị trực chiến làm từ a-z. 

Vì thế, mọi người xung quanh cứ chạm vào cái gì là chị lại: “Bố mẹ cứ để con”, rình bé ngủ là chị lại xắn tay giặt giũ, quét nhà, sáng tinh mơ chị chạy đi chợ mua đồ cho con. Sau vài tháng, chị gầy rộc người, xơ xác. Anh xã chị bảo vợ nghỉ ngơi nhưng chị xua tay bảo: "Em làm thì ai làm được, người khác làm em chẳng yên tâm".

Kết

Làm mẹ quả là một điều kỳ diệu, thiêng liêng. Bạn muốn hét lên cho cả thế giới này biết về điều này và muốn mọi người cũng quan tâm đến em bé của bạn.

Lần đầu làm mẹ, nhiều người lo lắng thái quá cho đứa con mới sinh mà quên mất việc chăm sóc bản thân mình hay căng thẳng vì những điều rất vụn vặt… Đó là điều không nên. 

Bạn cần thực tế hơn và nhìn nhận mọi chuyện thật nhẹ nhàng, bạn hãy thoải mái để mọi người xung quanh giúp bạn vào lúc này bởi bạn thực sự cần nghỉ ngơi, chợp mắt để giữ sức khỏe. 

Bất cứ khi nào lo ngại con có vấn đề gì về mọi thứ, bạn hãy lắng nghe trực giác của bản thân mách bảo, lúc nào cần bình tĩnh theo dõi, lúc nào cần đưa con tới bác sĩ. Đừng ngồi một chỗ và lo lắng thái quá, điều đó không tốt cho em bé, cho bạn và cả những người xung quanh.

---

Bạn đã tìm nhiều cách để cải thiện giấc ngủ cho bé nhưng có thể bạn đã mắc phải một trong 6 sai lầm dưới đây mà chưa biết.

Bệnh mùa hè và những quan niệm sai lầm của mẹ

Điều đáng nói là tình trạng này không hề có dấu hiệu thuyên giảm qua các năm, mặc dù các lời cảnh báo từ các bác sĩ và các tổ chức y tế vẫn không ngừng được đưa ra.

 

Bệnh cũ, bệnh mới cùng “hoành hành”

 

Theo BS Trương Hữu Khanh, Trưởng khoa Nhiễm, BV Nhi Đồng I, tính đến thời điểm này, có đến 80% trường hợp trẻ nhập viện mùa này là do nhiễm khuẩn. BS cũng cho biết thêm, bên cạnh các bệnh thường gặp như viêm hô hấp, nhiễm trùng tiêu hóa, cúm, thủy đậu, quai bị… một số bệnh mới tăng đột biến trong hè này như cúm A và tay chân miệng. 

 

 

Rửa tay bằng sữa rửa tay diệt khuẩn trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh là cách hữu hiệu bảo vệ bé trước các bệnh nhiễm khuẩn trong mùa nóng.

 

Một thực tế không thể phủ nhận là nhiều phụ huynh vẫn chưa thực sự ý thức và hiểu rõ mối nguy hiểm cũng như cách phòng ngừa các bệnh mùa hè. Mắt thâm quầng lo lắng ngồi cạnh cậu con trai 3 tuổi bên giường bệnh tại BV Nhi Đồng I, chị Châu Duyên (Q.12, TP.HCM) “than thở”: “Thấy bé ủ rũ, lười ăn, buổi tối hay quấy khóc, cả nhà nghĩ cu cậu “dở chứng” vì trời nắng nóng, không ngờ tối qua bé sốt cao, nôn ói, đưa đi bệnh viện thì tôi mới tá hỏa khi biết cháu bị viêm ruột”.

 

Con bệnh vì mẹ chủ quan

 

Bên cạnh nguyên nhân thời tiết thì sự chủ quan và quan niệm sai lầm của nhiều mẹ cũng góp phần khiến bệnh mùa hè ở trẻ ngày một gia tăng. Chẳng hạn, một số mẹ vẫn nghĩ bệnh cảm mạo thông thường là “xoàng xĩnh” nên sẵn sàng bỏ qua một số triệu chứng khác thường kèm theo hoặc tự “chẩn đoán” và điều trị tại nhà đến khi nhập viện thì bệnh đã trở nặng.

 

Ngoài ra, các mẹ vẫn còn khá chủ quan trước những “ổ bệnh” tiềm ẩn trong môi trường sống. Đa phần, họ chỉ quan tâm đến “ăn chín, uống sôi”, chọn những thực phẩm bổ dưỡng mà quên rằng mầm bệnh có thể “ghé thăm” con tại trường mầm non hay bất kì nơi đông người nào. Thời tiết nóng ẩm tạo điều kiện cho nhiều mầm bệnh trú ngụ và sinh sôi, trẻ con lại không có ý thức  giữ vệ sinh nên chỉ cần một chút sơ ý là có thể “rước” nhiều bệnh nguy hiểm. Rõ ràng, thông điệp “Bệnh theo mùa, không đùa được đâu” từ các chuyên gia là lời cảnh báo hữu ích đối với mọi người.

 

Sai lầm phổ biến nhất là các mẹ vẫn còn lấy tiêu chuẩn “nhìn thấy sạch” để đánh giá hoặc cho trẻ vệ sinh qua loa. Các vi khuẩn, virus, ký sinh trùng không thể nhìn thấy được bằng mắt thường là mối nguy hại tiềm ẩn cho trẻ nhỏ. Rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh cũng như tắm gội sạch sẽ toàn thân cho cả bạn và bé sẽ là cách hữu hiệu bảo vệ con trước các bệnh viêm nhiễm theo mùa. 

 

Bên cạnh việc chú ý chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt hằng ngày, thường xuyên quan sát, theo dõi các triệu chứng bất thường của con thì điều đầu tiên và cơ bản nhất là mẹ phải chọn được loại xà phòng diệt khuẩn hiệu quả và an toàn nhất cho bé.  Là sản phẩm vệ sinh thân thể hàng đầu với thành phần diệt khuẩn tiên tiến, Lifebuoy là sự lựa chọn của các chuyên gia và nhiều bà mẹ trên toàn thế giới.

Cháu quá trớn vì bà thường xuyên bông đùa

Tai hại khi bà trêu cháu quá trớn

Một ngày, khi đến đón bé Bi (học lớp 2) ở trường về nhà, chị Thanh (Thanh Nhàn, Hà Nội) - mẹ của bé, được cô giáo gọi vào nói chuyện. Nghe cô giáo phản ánh chuyện của con, chị tái mặt vì xấu hổ, hơn ai hết chị biết nguyên nhân của vấn đề này nằm ở đâu. 

Bà nội bé là người khá cẩn thận, lúc Bi còn nhỏ bà đã dạy bé màu sắc, vẽ tranh, xếp hình, hát hò, lúc lớn hơn bà dạy Bi nhiều điều, ví dụ dạy toán, dạy đọc, dạy viết nắn nót. 

Vợ chồng chị Thanh hài lòng mà biết ơn bà nhiều lắm. Thế nhưng bà lại có một thói quen không ổn chút nào. Ở nhà, cứ khi nào thấy cháu trả lời đúng một điều gì, bà nội bé lại cười khành khạch trêu: “Thằng này nhìn thế mà giỏi, thè lưỡi ra cho bà xem lưỡi có mấy đốm nào? Khôn hơn mấy con chó ở quê rồi!”.

Thấy Bi thè lưỡi ra, ông bà với chồng chị nhìn nhau cười giả lả, bản thân chị thấy trò đùa này không hay nhưng chị sợ nói ra bà lại giận dỗi nên chị nín thinh chẳng nói gì, chị dặn bé: "Con làm thế xấu lắm!". 

Thế nhưng bỏ ngoài tai lời nói của mẹ, cứ tưởng đó là chuyện hay, bé đi đâu cũng áp dụng tuyệt chiêu này với mọi người.      

Nghe bà trêu quá trớn suốt ngày, Bi béo thấy hay hay, gặp ai cũng bảo: “Thè lưỡi ra để Bi đếm xem lưỡi có mấy đốm, đầu có mấy xoắn nào…” (Ảnh minh họa)

Từ bạn bè cùng lớp, các bạn hàng xóm đến mấy các bác lớn tuổi rồi giờ là cô giáo, Bi béo gặp ai cũng bảo: “Thè lưỡi ra để Bi đếm xem lưỡi có mấy đốm, đầu có mấy xoắn nào…”.

Thấy ai ngớ ra chưa hiểu gì thì bé hấp háy mắt rồi thích chí cười sằng sặc: "Chó khôn phải có 3 đốm với 3 xoắn trở lên mà". 

Khi thấy vấn đề không ổn, vợ chồng chị nói với bà thì bà gắt ầm lên: "Lắm chuyện, trẻ con phải ngây thơ như thế mới là trẻ con chứ? Các con kệ nó, chẳng sao cả. Ai thích ý kiến gì đến gặp mẹ".

Có rất nhiều kiểu trêu đùa khác mà người lớn vô tình làm ảnh hưởng tới suy nghĩ, hành động, tâm hồn con trẻ. 

Chị Kiều (Ngũ Xã, Hà Nội) cũng rất đau đầu không biết phải xử trí thế nào khi con chị - bé Long 3 tuổi ngày càng nhút nhát, thu mình, tự ti. Trước bé vô tư, hay chạy nhảy vui đùa, líu lo cùng bạn bè nhưng càng ngày bé càng chẳng chịu nói gì, suốt ngày ở lì trong phòng, đến lớp cũng chẳng chịu nói chuyện với ai, cô giáo hỏi gì thì bé đáp nấy. 

Gia đình nhỏ của chị ở cùng với bố mẹ chồng nhưng vì ông vẫn còn đi làm, bà tuy đã về hưu nhưng suốt ngày đi họp tổ dân phố, đặc thù công việc của anh chị là tiếp viên hàng không nên phải đi làm liên tục, vậy là bé Long từ bé toàn được cô giúp việc chăm sóc là chính.

 

Bé Long thuộc diện biết nói khá sớm, hơn một tuổi bé đã bập bẹ đến khi 16 tháng bé đã líu lo, véo von hát suốt ngày. 

Nhưng vì cô giúp việc nói giọng không chuẩn nên bé Long cũng bị "lây", bé liên tục bị nói ngọng l, n. 

Những lúc nghe cháu nói ngọng líu lô, bà lại gườm gườm trêu cháu: “Cả nhà đều là dân Hà Nội mà Nong suốt ngày lói ngọng thế à? Về quê mà ở nhé”.

Tưởng bà mắng, Long sợ lắm. Cứ khi nào bé nói y như rằng lại bị bà lại trêu: “Nong ơi là Nong! Cho về quê thôi”, thế là bé sợ sệt, ngượng ngùng chẳng dám ho he nửa lời.

 

Bé thu mình dần chẳng chịu nói chuyện với ai. 

Sai lầm khi đùa sai cách

Trả lời về vấn đề này, chuyên gia tư vấn Hồng Hà cho biết, bản thân trẻ rất tin tưởng, hay nhìn và bắt chước người lớn. Thế nên khi đùa với trẻ, người lớn cũng nên lưu ý tiết chế, cẩn trọng trong lời nói hành động của mình.

Ngay từ khi còn bé đến khi bắt đầu bước vào độ tuổi lên 2, lên 3, các bé dần có ý thức tìm hiểu, mày mò về thế giới xung quanh mình, bé tiếp nhận những thông tin từ người lớn là rất nhanh. 

Nếu thông tin đó bị sai lệch do trò đùa của người lớn, trẻ con sẽ rất khó có thể nhận biết được đâu là điều đúng, điều sai. Bà thì khuyến khích, bố mẹ lại lắc đầu bảo không nên thì thực sự gây cho trẻ sự khó khăn, chẳng biết tin vào ai, dần thu mình. 

Thêm vào đó, những trò đùa kiểu chế giễu (bé bị nói ngọng như trường hợp trên) sẽ làm trẻ bị tổn thương nghiêm trọng, và sự tự tin sẽ mất đi nhanh chóng.

Bé sẽ có xu hướng không dám bộc lộ bản thân, thu mình, ngại ngần tiếp xúc với mọi người. Chuyên gia nhận định, cha mẹ cần là người hướng dẫn chủ đạo cho con. Chuyện đùa vui với trẻ là điều nên làm nhưng đùa thế nào, đùa đúng mực không làm ảnh hưởng tới sự phát triển thể chất cũng như hành vi, nhận thức của trẻ mới là điều quan trọng hơn cả. 

---

Lập tức đáp ứng yêu cầu khi bé ra hiệu, bắt chước bé nói lặp từ, cổ vũ bé nói sai là 3 điều cấm kỵ 

cần tránh triệt để trong giai đoạn bé yêu học nói.

4 quan niệm sai về dinh dưỡng cho bé

1. Phải cho bé ăn nhiều thịt đỏ để tránh thiếu máu

Tất cả các bé đều cần sắt – chất cần thiết cho bộ não phát triển và khỏe mạnh. Sắt cũng quan trọng cho quá trình suy nghĩ và khả năng vận động. Rất nhiều mẹ lo lắng con mình bị thiếu máu. Trên thực tế thì đây không phải là lo lắng thừa vì thiếu sắt là nguy cơ lớn ở rất nhiều bé. Theo Trung tâm kiểm soát dịch bệnh ở Atlanta (Mỹ) tiết lộ, 9% các bé trong độ tuổi 1-2 thiếu sắt. Con số này giảm xuống khoảng 3% cho bé 3-5 tuổi và 2% cho bé 6-11 tuổi.

Vì lo sợ con thiếu máu nên nhiều mẹ đã ra sức bắt con ăn thịt nạc, thịt đỏ để ngăn ngừa chứng bệnh này. Tuy nhiên, theo các bác sĩ dinh dưỡng thì bé vẫn có thể nhận đủ sắt trong dinh dưỡng mà không cần ăn quá nhiều thịt đỏ. Với các bé lười ăn thịt, có thể đáp ứng nhu cầu sắt cho bé bằng sữa, trứng, thịt gia cầm, cá, đậu đỏ, bánh mì, hoa quả khô như nho khô...

Thịt đỏ, thịt nạc tuy có chứa dạng sắt dễ hấp thu nhưng có nhiều trẻ không thích vì nó khó nhai và dễ làm trẻ mắc nghẹn. Vì vậy nếu bé không thích thịt đỏ, thịt nạc thì mẹ hãy cho bé ăn các thực phẩm chứa sắt khác thay thế.

2. Nếu bé lười ăn rau thì mẹ phải bổ sung vitamin tổng hợp

Trong rau xanh chứa rất nhiều vitamin và khoáng chất vì vậy khi thấy con lười ăn rau nhiều mẹ đã rất lo lắng và tìm cách bổ sung vitamin tổng hợp cho con. Đây là quan niệm không hoàn toàn đúng. Theo Jo Ann Hattner (chuyên gia dinh dưỡng trẻ em tại Palo Alto, California) tiết lộ: "Hoa quả có thể sánh ngang với rau xanh về hàm lượng vitamin và chất xơ. Tuy nhiên, ngay cả khi con bạn lười ăn rau, bạn vẫn nên khuyến khích bé. Rau rất nhiều vitamin và khoáng chất quan trọng mà bé không nên bỏ lỡ".

Jo Ann Hattner gợi ý: "Nếu con bạn không chạm vào carrot thì quả mơ hoặc dưa hấu là giải pháp thay thế hợp lý vì chúng giàu vitamin A và caroten. Dâu tây hay quả cam đáp ứng lượng axit folic cho bé lười ăn rau bina. Chuối giúp bé lười ăn khoai tây có đủ kali và cam quýt có thể thay cho súp lơ xanh về hàm lượng vitamin C".

3. Nếu không uống sữa thì bé sẽ không có đủ canxi

Sữa là một trong những nguồn dồi dào canxi. Nhưng nếu con của bạn lười uống sữa, bé vẫn có thể nhận được đủ canxi từ những nguồn thực phẩm khác. Chúng bao gồm sữa chua, phômai, sữa đậu nành giàu canxi, súp lơ xanh, đậu phụ, rau có lá màu xanh đậm, nước quả như nước cam.

Điều quan trọng là bé được đáp ứng đủ lượng canxi mỗi ngày: 500mg canxi (1-3 tuổi); 800mg canxi (4-8 tuổi) và 1300mg canxi cho bé từ 9 tuổi trở lên.

4. Nước quả là đồ uống tuyệt vời

Dù nước quả tươi 100% giàu dinh dưỡng hơn soda nhưng không phải cứ khát là uống nước quả. Có những giới hạn về lượng nước quả với bé. Nếu không, bé sẽ giảm cảm giác thèm ăn với những thực phẩm khác. Hơn nữa, lượng đường cao trong nước quả có thể gây hỏng men răng và khó chịu trong dạ dày.

Nước quả là tốt khi nó là nước quả tươi 100% nhưng bé không cần nhiều, khoảng 100-120ml nước quả/ngày là đủ cho một bé tuổi mẫu giáo. Thức uống soda, đồ uống nhiều đường thường cung cấp một lượng kalo lớn. Nước lọc vẫn là đồ uống tốt nhất khi bé đang khát.

---

Dưới đây là 8 nguyên tắc dinh dưỡng bất cứ một bà mẹ thông thái nào cũng nên biết.